Thế giới đang phát triển không ngừng và bắt buộc chúng ta phải chạy thật nhanh, tận dụng từng phút giây để nắm bắt và hiện thực cơ hội.
Năm 2024 vừa qua đã chứng kiến nhiều sự khủng hoảng về việc làm ở mức độ vĩ mô: nhiều công ty, cơ sở đã đóng cửa. Dần dần định nghĩa về sự “ổn định” theo quan niệm cũ đã thay đổi, quan niệm cũ là: “học ra trường kiếm 1 công việc ổn định, đi làm để dành tiết kiệm rồi mua nhà rồi sống tới già”.
Quan niệm mới thì khác, chúng ta đã chứng kiến nhiều bài học gần đây khi mà các công ty cơ quan như ngân hàng, nhà đài, các công ty công nghệ đã không còn là nơi gửi gắm công việc cả đời nữa, họ có thể sa thải bạn bất cứ lúc nào. Thử nghĩ nếu như bạn đang trong hoàn cảnh có gia đình con nhỏ, cha mẹ cần phải chăm sóc, có nợ ngân hàng phải trả hàng tháng và bị sa thải thì biết loay hoay thế nào nếu như không có sự chuẩn bị trước. “Đừng đợi tới khi khát nước mới lo đi đào giếng” – cổ nhân đã có câu nói chỉ dạy như vậy.
Lúc này rộ lên xu hướng freelancer, solopreneur,.. Lấy các kỹ năng giá trị của bản thân đóng gói thành dịch vụ, và cung cấp dịch vụ cho những đối tượng khách hàng. Đó là xu hướng dịch chuyển tất yếu khi mà con người mong muốn được sự tự do hơn là cố định ở một công ty trong một thời gian dài với những quy định ràng buộc. Đồng ý là khi mới ra trường chúng ta cần một môi trường để học hỏi thì công ty vẫn là sự lựa chọn lúc đó, nhưng đừng ngây thơ mong chờ rằng đó sẽ là nơi để chúng ta gửi gắm cả số phận một đời.
Về kinh doanh thì chúng ta có thể nhìn thấy sự dịch chuyển từ truyền thống sang online, thanh toán online ngày càng phổ biến. Dẫn tới nhu cầu mua sắm online ngày càng tăng, kinh doanh truyền thống dần bị thay thế vì chi phí cao mà tệp khách hàng bị giới hạn ở vị trí địa lý tại khu vực đó.
Sau đây là những điều mình nghĩ nên tập trung vào 2025 để chuẩn bị sẵn sàng cho những biến cố có thể xảy ra và chuẩn bị xây dựng 1 nguồn thu nhập thứ 2 để phòng bị.
Học thêm các kĩ năng về sáng tạo nội dung
Học thêm về cách tạo content: tạo video, viết blog, viết script dựa vào AI, xây dựng website với wordpress,…
Nên nhớ AI là công cụ để giúp chúng ta thực hiện nhanh hơn, còn làm cho ai, làm cái gì thì mình vẫn là người quyết định.
Mình đã từng nghe câu nói: “cái đắt giá nhất chính là miễn phí”, vì miễn phí nên không trân trọng, miễn phí nên chất lượng tồi. Nếu bạn muốn học nghiêm túc, hãy mua khóa học chất lượng thật sự và cam kết học để làm được, không phải học rồi để đó rồi đi khoe. Hãy nỗ lực thật, đừng nỗ lực ảo.
Tạo một lối sống tỉnh thức với mạng xã hội
Internet là không thể thiếu và mạng xã hội (mxh) là con dao 2 lưỡi, nó có thể ngốn nhiều thời gian của bạn và tệ hơn hết là làm mất sự tập trung của não bộ, làm chúng ta càng ngày trở nên FOMO trở nên như một người mất hồn với cái điện thoại lướt lướt xem những video ngẫu nhiên được đề xuất bởi thuật toán, nó như liều an thần ngắn hạn mà không giải quyết được vấn đề thực sự đang hiện hữu bên trong. Ở quỹ thời gian hạn hẹp hàng ngày, chúng ta không còn cách nào khác là phải sắp xếp 1 khung thời gian để học tập, để xây dựng một “sự nghiệp riêng cho chính mình” bằng cách chuyển đổi thời gian lướt mạng vô hồn bị động thành quỹ thời gian chủ động để trau dồi kĩ năng.
Dưới đây là vài tips:
- Chỉ follow những kênh thật sự bổ ích để học hỏi.
- Dành thời gian cố định trong ngày để lướt mxh ví dụ như 15 phút giờ nghỉ trưa.
- Đọc nhiều hơn ở những trang có nội dung chất lượng và cô đọng như blog, substack, medium.
- Buổi tối trước khi đi ngủ tốt nhất nên để điện thoại xa tầm với và bật chế độ không làm phiền.
- Sáng sớm khi thức dậy đừng lướt điện thoại ngay mà hãy dành vài phút để suy ngẫm hình dung về những điều bạn muốn làm trong ngày.
Luyện đọc và luyện viết
Đọc gì và viết gì? Tại sao lại 2 kĩ năng này?
Đọc những điều chúng ta muốn đọc để bồi bổ kiến thức, đó là thức ăn bổ dưỡng cho tâm trí. tâm trí cũng như cơ thể, chúng ta không thể suốt ngày uống trà sữa vào cơ thể để sống được, vẫn phải cần thức ăn bổ dưỡng để cơ thể khỏe mạnh, thì tâm trí chúng ta cũng vậy, nó cần được tiếp thu những điều bổ ích để giúp chúng ta có cách nhìn đúng về cuộc sống, từ đó hành động đúng và có kết quả mong muốn.
Viết để rèn luyện sự tập trung, sự tổ chức thông tin, viết là hành động có chủ ý sẽ làm chúng ta dần dần có sự chủ động trong cuộc sống. Chúng ta cứ viết hết những suy nghĩ hàng ngày một cách đều đặn như là nhật ký và ban đầu thì chỉ cần viết cho mình đọc là được.
Đa phần chúng ta hiện tại đang đóng vai trò là người tiêu thụ nội dung và thường là sẽ theo thứ tự:
- Đọc, lướt xem video, bình luận, tương tác trên những video được đề xuất thụ động… ngốn nhiều thời gian và lãng quên những thứ đã nghe đọc vì nó chỉ là giải trí vô thức.
- Hãy thay đổi như sau: đọc, xem, bình luận, tương tác trên những kênh mà mình follow -> ghi chú lại những điều hay vào sổ tay hoặc app note -> dành một buổi trong tuần để review lại những note đó xem có ứng dụng được gì không. Bằng quy trình này thì chúng ta sẽ nhớ lâu hơn và có chỗ để đọc lại sau này. Với cách này chúng ta có sự CHỦ ĐỘNG trong việc tiếp nhận thông tin.
- Từ những ghi chú đó sẽ là những ý tưởng hay mà chúng ta có thể phát triển, ứng dụng vào cuộc sống chính mình và rồi hệ thống hóa và tạo ra nội dung mới để chia sẻ cho cộng đồng. Thì lúc này đây chúng ta sẽ trở thành người sáng tạo nội dung (content creator)
- Viết là bước nền tảng đầu tiên để tạo ra nội dung, viết ra suy nghĩ cũng là một cách để giảm stress và tách bạch chúng ta với những ý nghĩ lộn xộn trong đầu. Dần dần từ đó có cơ hội để quan sát và phát triển bản thân.
- Nên nhớ: ý nghĩ tạo nên hành động, hành động tạo nên số phận. Cho nên viết cũng là một yếu tố để giúp chúng ta phơi bày những ý nghĩ của mình và quan sát chúng một cách rõ ràng để từ đó lên kế hoạch hành động chính xác.
- Bài tập: 1 tờ giấy A4, viết 3 điều bạn muốn đạt được trong năm 2025 một cách rõ ràng nhất. Với mỗi điều thì cần list ra thêm: đạt được để làm gì? cần học hay chất liệu gì để thực hiện? thời gian thực hiện dự kiến?
Viết không hẳn là phải cho người khác đọc, cứ viết hết để mình tự đọc trước đã.
Rèn luyện sức khỏe
Dành thời gian tập thể thao mỗi ngày dù chỉ là 5 phút vặn vẹo cơ thể cho máu lưu thông.
- Uống đủ nước và đừng uống cà phê sau 2h chiều vì ảnh hưởng tới giấc ngủ tối.
- Ngủ là quan trọng: ráng ngủ trước 11h – tốt nhất là 10h đi ngủ luôn và không có lướt điện thoại khi đã nằm và quan tâm đến chất lượng giấc ngủ hơn là thời gian ngủ. Vì theo mình thấy ngủ nhiều thì lại càng buồn ngủ. Ngủ tốt giúp chúng ta khỏe mạnh cả về tinh thần lẫn thể chất.
Bảo vệ nội tâm
- Say NO nhiều hơn: Với những việc không liên quan tới mục tiêu lâu dài thì nên từ chối.
- Bạn bè rủ làm thêm dự án này nọ nhưng dự án đó ko liên quan tới mảng mà bạn cần làm mà lại ngốn nhiều thời gian quá thì nên từ chối. Thà đi chậm còn hơn đi sai đường.
- Những mối quan hệ tốn thời gian mà không mang lại lợi ích thì nên cắt hoặc hạn chế tiếp xúc.
- Đừng bao giờ reply tin nhắn ngay tức thì với những người không quan trọng. Mấy group bạn bè chung này nọ thì nên trả lời khi rãnh hoặc lơ đi nếu như không cần thiết. Vì cần thiết thì họ đã nhắn riêng hoặc gọi điện. Mà cũng nên để người ta biết rằng là nếu có gì quan trọng thì hay gọi trực tiếp, mình ít có thời gian check tin nhắn. Đại loại như vậy.
- Tạo cho mình một điểm neo khi bắt đầu mỗi ngày: Điểm neo như là nơi móc cố định con thuyền ở cảng biển, giúp nó không bị trôi và ổn định lúc bão giông.
- Với mình thì điểm neo đó là ly cà phê sáng mỗi khi thức dậy, lúc pha cà phê thì cũng là lúc mình bắt đầu kích hoạt não bộ cho buổi sáng trong ngày.
- Tạo vision board và nhìn vào đó thường xuyên để đừng quên con đường mà mình đã chọn. Đừng để sự bận rộn, sự xao lãng xung quanh mà đánh mất con đường của mình.
- Bạn có thể tạo bằng canva là một tool hữu ích
- Hoặc đơn giản là vẽ lên tờ giấy <- mình thích cách nay hơn vì nó mang đậm tính cá nhân mà không ai có thể bắt chước được.
- Thường xuyên review lại mỗi cuối ngày:
- Hôm nay đã làm những gì thấy hữu ích.
- Hôm nay có điều gì ngoài dự định nhưng đáng giá.
- Là một cách để thưởng cho bản thân nếu như sống trọn một ngày hữu ích, để tối có thể ngủ ngon.
Một ngày tỉnh thức, chủ động với những điều mình muốn thì bạn sẽ có một đời tỉnh thức. Chúng ta cùng cố gắng bạn nhé.